Ấn Độ hứng trọn mức thuế 50% từ Mỹ
27/08/25
Quyết định bất ngờ từ Washington
Tổng thống Donald Trump đã thực hiện đúng lời đe dọa: áp mức thuế 50% lên gần như toàn bộ hàng hóa nhập khẩu từ Ấn Độ. Đây là một trong những đòn thuế quan nặng nề nhất mà Trump nhắm tới một quốc gia vốn được xem là đối tác thân cận của Mỹ.
Một nửa trong mức thuế 50% này là sự trừng phạt dành cho việc Ấn Độ tiếp tục mua dầu từ Nga. Biện pháp này được dự báo sẽ gây thiệt hại lớn cho hàng triệu lao động làm việc trong các ngành xuất khẩu của Ấn Độ, đồng thời đe dọa mối quan hệ kinh tế song phương vốn đã được xây dựng qua nhiều thập kỷ. Không chỉ vậy, dòng vốn hàng tỷ USD đang đổ vào thị trường chứng khoán Ấn Độ – hiện đứng thứ tư thế giới cũng bị đặt trong tình thế rủi ro.
Mức thuế đặc biệt này khiến Ấn Độ trở thành quốc gia chịu thiệt thòi rõ rệt trong trật tự thương mại mới mà Trump khởi động kể từ tháng Tư. Trong khi đó, Mỹ lại tuyên bố “ngừng bắn” với Trung Quốc – đối thủ thương mại lớn nhất, sở hữu thặng dư toàn cầu hơn 1.000 tỷ USD vào năm ngoái.
Với động thái trên, chiến lược của các nhà nhập khẩu Mỹ vốn muốn dịch chuyển sản xuất sang Ấn Độ để giảm phụ thuộc vào Trung Quốc cũng bị giáng một đòn nặng.
Từ hy vọng đến thất vọng của New Delhi
Chỉ vài tuần trước, giới chức Ấn Độ còn tin tưởng tầm quan trọng chiến lược của nước này đối với Mỹ, cộng với mối quan hệ cá nhân giữa Thủ tướng Narendra Modi và Trump, sẽ giúp New Delhi tránh được đòn trừng phạt. Thế nhưng, kỳ vọng đó đã sụp đổ.
Hiện tại, Ấn Độ bị xếp chung nhóm với Brazil – quốc gia do một tổng thống cánh tả lãnh đạo, người nhiều lần công khai thách thức Trump để gánh mức thuế 50%, cao hơn bất kỳ quốc gia nào khác.
Ngày 30/7, Trump khiến New Delhi bất ngờ khi tuyên bố hàng nhập khẩu từ Ấn Độ, đặc biệt là dược phẩm gốc và đá quý, sẽ phải chịu mức thuế 25%. Đây là con số cao hơn nhiều so với các đối thủ cạnh tranh trong khu vực châu Á. Tuy vậy, chỉ chưa đầy một tuần sau, vào ngày 6/8, Washington tiếp tục “ra đòn”, nâng thuế thêm 25% với lý do Ấn Độ mua dầu Nga, đưa tổng mức thuế lên 50%.
Trong bối cảnh này, nỗ lực đàm phán nhằm đạt thỏa thuận có lợi hơn vào mùa thu của Ấn Độ tan vỡ. Không những vậy, sự việc càng tồi tệ hơn khi New Delhi bác bỏ tuyên bố của Trump, chính ông đã một tay chấm dứt xung đột Ấn – Pakistan hồi tháng Năm.
Ấn Độ - “vua thuế quan” và những mâu thuẫn dai dẳng
Trump từ lâu đã phàn nàn Ấn Độ là “vua thuế quan” khi thường xuyên áp đặt các hàng rào thuế và phi thuế để bảo vệ thị trường trong nước. Thực tế, Ấn Độ không chỉ duy trì mức thuế cao mà còn đưa ra những quy định chứng nhận chất lượng ngặt nghèo, ảnh hưởng trực tiếp đến hàng xuất khẩu Mỹ, bao gồm xe mô-tô Harley-Davidson hay thiết bị chơi golf – có khi phải chịu thuế hơn 100%.
Trong suốt năm 2025, đàm phán thương mại giữa hai nước tiến triển chậm chạp. Vấn đề bảo hộ nông nghiệp, vốn cực kỳ nhạy cảm về chính trị tại Ấn Độ, liên tục là điểm nghẽn. Giới chức New Delhi từng hy vọng có thể xoa dịu Trump bằng cách mở rộng nhập khẩu năng lượng và thiết bị quốc phòng từ Mỹ. Thực tế, chỉ trong 6 tháng đầu năm, Ấn Độ đã nhập khẩu năng lượng Mỹ trị giá 6,6 tỷ USD – tăng tới 70% so với cùng kỳ năm trước. Nhưng con số này vẫn không đủ để thay đổi cán cân.
Thuế quan như công cụ chính trị
Chính quyền Trump công khai thừa nhận đang dùng thuế quan để theo đuổi mục tiêu chính trị rộng hơn. Phó Tổng thống JD Vance trên chương trình “Meet the Press” của NBC khẳng định: “Đây là các biện pháp thuế quan thứ cấp nhằm khiến Nga khó kiếm tiền từ nền kinh tế dầu mỏ.”
Điều này trái ngược hoàn toàn với tinh thần lạc quan mà ông Vance từng thể hiện khi tới thăm Ấn Độ hồi tháng Tư. Khi đó, ông còn gọi Ấn Độ là “nơi tuyệt vời để kinh doanh” và ca ngợi quan hệ song phương là “đôi bên cùng thắng”. Chỉ bốn tháng sau, giọng điệu đó đã biến thành tuyên bố “chiến tranh kinh tế”.
Mức thuế 50% không chỉ làm đội chi phí của các nhà nhập khẩu Mỹ mà còn đe dọa trực tiếp tới các ngành then chốt của Ấn Độ như dệt may, hóa chất, máy móc, đá quý và trang sức, cùng hàng chục ngành công nghiệp nhỏ khác.
Thử thách chính trị cho Thủ tướng Modi
Đối diện sức ép từ Washington, Thủ tướng Modi chọn cách khơi gợi ký ức dân tộc về cuộc đấu tranh giành độc lập khỏi ách đô hộ Anh cách đây một thế kỷ. Dù không trực tiếp nhắc đến Trump hay thuế quan, ông Modi nhấn mạnh nhiệm vụ bảo vệ các tiểu thương, nông dân và chủ doanh nghiệp nhỏ.
“Tùy mức độ áp lực đặt lên chúng ta, Ấn Độ vẫn sẽ chiến thắng,” ông phát biểu tại lễ khởi công một dự án. Ông khẳng định ưu tiên hàng đầu là bảo vệ người dân trước những chính sách “bị chi phối bởi lợi ích kinh tế ích kỷ”.
Thông điệp ẩn sau lời nói đó là New Delhi có thể xem xét giảm phụ thuộc vào Mỹ - đối tác thương mại chiếm hơn 200 tỷ USD giá trị hàng hóa và dịch vụ năm ngoái để tìm kiếm quan hệ với các đối tác khác như Trung Quốc, Nhật Bản hoặc châu Âu.
Dự báo tác động kinh tế
Các chuyên gia tài chính đánh giá, cú sốc thuế quan có thể làm chậm tốc độ tăng trưởng nhưng khó có thể chặn đứng đà phát triển của nền kinh tế Ấn Độ. Morgan Stanley và Citigroup dự đoán tăng trưởng GDP của Ấn Độ sẽ giảm chưa tới 1 điểm phần trăm, từ mức khoảng 6,5%.
Nền kinh tế Ấn Độ hiện nằm trong nhóm 5 lớn nhất thế giới và được dự đoán sẽ gia nhập top 3 cùng Mỹ và Trung Quốc trong vài năm tới. Quốc gia Nam Á này từng vượt qua khủng hoảng tài chính toàn cầu 2008 với thiệt hại hạn chế, nhờ mức độ phụ thuộc thấp hơn vào vốn quốc tế và lợi thế từ thị trường tiêu dùng nội địa khổng lồ.
Tuy nhiên, Ấn Độ năm 2025 đã hội nhập sâu hơn nhiều vào nền kinh tế toàn cầu, khiến các cú sốc từ bên ngoài tác động rõ rệt hơn. Dù chỉ những container cập cảng sau nửa đêm mới phải chịu mức thuế 50%, nhiều đơn hàng đã bị hủy hoặc hoãn từ nhiều tuần trước.
Niềm tin bị tổn hại
Hậu quả lớn hơn cả có lẽ nằm ở sự xói mòn lòng tin giữa cộng đồng doanh nghiệp Mỹ và Ấn Độ. Mối quan hệ này vốn được gây dựng suốt hơn 25 năm qua bởi nỗ lực của các nhà ngoại giao và giới hoạch định chính sách hai bên. Giờ đây, cú sốc thuế quan đang đe dọa phá hỏng nền tảng hợp tác, vượt ra ngoài phạm vi lợi ích trực tiếp của giới xuất nhập khẩu.
shared via nytimes,
