Cách để không bị bắt cóc vì Bitcoin
18/11/25
 |
| Sảnh của Palazzo dei Congressi trong hội nghị tiền mã hóa Plan B ở Lugano, Thụy Sĩ. |
Nỗi lo mới của giới đầu tư tài sản số
Ngày cuối cùng của hội nghị tiền mã hóa kéo dài ba ngày bên hồ Lugano, gần biên giới Ý, một nhóm nhà đầu tư xếp hàng trong căn phòng hội thảo để được… trói tay bằng dây rút nhựa. Họ đang học cách thoát thân trong tình huống bị bắt cóc. Ông Kayll nói, hướng dẫn họ cách tự giải thoát: “Răng của bạn có thể cắn đứt mọi thứ, nhưng chắc chắn sẽ rất đau.”
Phần lớn người tham dự hội nghị quốc tế về tiền mã hóa không mong đợi bài học “cắn đứt dây trói”, nhưng sau hàng giờ nghe thuyết trình về các khoản vay thế chấp bằng Bitcoin, họ tìm kiếm điều thực tế hơn: phải làm gì nếu bị tấn công, bị đẩy vào một chiếc xe và buộc giao nộp mật khẩu ví tiền.
Trong bối cảnh lo sợ hack, lừa đảo và biến động giá thị trường, giới đầu tư tiền mã hóa đang đối mặt nỗi đe dọa nghiêm trọng hơn nhiều: bắt cóc và tra tấn.
Làn sóng tấn công đáng sợ
Chỉ tính riêng năm nay, đã có hơn 60 vụ các nhà đầu tư tiền mã hóa hoặc người thân của họ bị tấn công, theo thống kê từ các báo cáo công khai. Tại Pháp, cha của một influencer tiền mã hóa bị nhốt trong cốp xe, bị đánh đập và dội xăng. Tại Minnesota, một gia đình bị dí súng trong chín giờ nhằm ép giao nộp 8 triệu USD. Tại Manhattan, công tố viên cáo buộc hai kẻ bắt cóc và tra tấn một trader trong căn townhouse 17 phòng.
Trong cộng đồng, kiểu tấn công này được gọi là “wrench attack”, lấy cảm hứng từ bức tranh nổi tiếng miêu tả kẻ trộm chỉ cần cầm chiếc cờ-lê để buộc chủ ví khai mật khẩu, thay vì hack hàng loạt lớp bảo mật.
Sự gia tăng của wrench attack một phần đến từ giá Bitcoin lập đỉnh 126.000 USD tháng trước, tạo ra lớp triệu phú mới nhưng thiếu biện pháp an ninh cá nhân. Cơ chế giao dịch tiền mã hóa càng khiến chúng trở thành mục tiêu hấp dẫn: giao dịch tức thì, không thể đảo ngược và không bị kiểm soát bởi ngân hàng. Kẻ bắt cóc có thể thấy tiền di chuyển trên blockchain và chuyển tiếp tới các ví khác ngay lập tức.
Từ hội nghị Bitcoin đến khóa “chống bắt cóc”
Chính nỗi lo này khiến nhóm nhà đầu tư tại Lugano tập trung trong khóa học “chống bắt cóc” kéo dài cả ngày – nằm trong khuôn khổ hội nghị Plan B do công ty tiền mã hóa Tether tài trợ.
Người tổ chức, Alena Vranova, một doanh nhân tại Prague, đã nghiên cứu sâu về các vụ wrench attack và xây dựng cơ sở dữ liệu về các vụ bắt cóc. Bà cho rằng ngành đang chứng kiến “một dịch bệnh bùng phát”, với trung bình một vụ bắt cóc hoặc tống tiền mỗi tuần.
Vụ tấn công rùng rợn nhất xảy ra tháng 1, khi David Balland – nhà sáng lập thiết bị lưu trữ Ledger – bị bắt cóc cùng vợ ngay tại nhà ở Pháp. Kẻ tấn công cắt một ngón tay của ông và gửi hình ảnh đẫm máu để đòi tiền chuộc bằng tiền mã hóa. Một phần đã được trả, và cảnh sát tìm thấy họ sau 48 giờ.
Vụ việc khiến bà Vranova đặc biệt cảnh giác, bởi bà từng là đồng sáng lập Trezor, đối thủ của Ledger. “Nếu một người sáng lập ví cứng cũng bị bắt, thì bất kỳ ai cũng có thể.”
Tháng 2 vừa qua, bà thành lập Glok – công ty đang phát triển ứng dụng như một “nút báo động” cho nhà đầu tư tiền mã hóa, trong bối cảnh dịch vụ bảo vệ cá nhân, thuê vệ sĩ và các gói an ninh cao cấp ngày càng nở rộ.
Buổi hội thảo không giống ai
Trước khóa học tự vệ, bà Vranova trình bày tại trung tâm hội nghị Plan B, chiếu PowerPoint đầy hình ảnh ghê rợn miêu tả các vụ tấn công. Khoảng 100 người chăm chú theo dõi, trong đó có câu chuyện tại Tây Ban Nha, nơi một lãnh đạo doanh nghiệp bị khống chế, bị xịt hơi cay, còng tay và đánh đập để ép giao quyền truy cập 25 triệu euro tiền mã hóa.
Hai ngày sau, khóa tự vệ diễn ra trong phòng hội thảo nhỏ. Bên ngoài, du khách dạo bước trên lối đi ven hồ với khung cảnh núi non tuyệt đẹp. Bên trong, chỉ có năm người đàn ông âm thầm tham dự buổi huấn luyện với giá 1.000 euro/ghế.
Người hướng dẫn là hai chuyên gia an ninh Kevin Harris và Kayll – những người từng làm việc tại Iraq hơn 10 năm trước. Những người tham dự gồm một nhà đầu tư Pháp, một người Úc yêu thích Bitcoin và một lãnh đạo doanh nghiệp sống luân phiên tại Mỹ Latin. Không ai muốn nêu tên vì sợ việc tham gia khóa học này biến họ thành mục tiêu.
Chiến lược sinh tồn của giới đầu tư tiền mã hóa
Buổi sáng tập trung vào phòng ngừa. Theo các chuyên gia, kẻ bắt cóc thường nhắm những người phô trương sự giàu có. Trong giới tiền mã hóa, hình ảnh đồng hồ Rolex, siêu xe và tiệc tùng trên du thuyền từng được chia sẻ tràn lan. Giờ đây, bà Vranova cảnh báo: “Không còn khoe Lamborghini nữa.” Bà phát cho mỗi người một chiếc chặn cửa phòng khách sạn để ngăn kẻ xấu đột nhập.
Tình huống khác được nêu ra: một phụ nữ xinh đẹp tiếp cận nhà đầu tư tại quán bar với sự quan tâm bất thường. Ông Kayll cho rằng đây có thể là “honey-pot” – chiêu dụ nạn nhân tiết lộ thông tin nhạy cảm. Ông nói: “Tôi sẽ dùng chiêu đó mỗi lần. Đừng nói cho cô ấy biết bạn sở hữu bao nhiêu Bitcoin.”
Những người tham dự ghi chú trong các cuốn sổ hướng dẫn nhỏ. Bầu không khí căng thẳng khi họ bàn luận về việc nên dùng điện thoại dự phòng để gọi taxi hay những hạn chế của vệ sĩ Mỹ – theo ông Harris, họ “không giỏi ẩn mình”, trái ngược với các vệ sĩ Anh.
Khi buộc phải chiến đấu
Ngay cả với biện pháp phòng ngừa tốt nhất, đôi khi việc tự vệ là không thể tránh khỏi. Ông Harris miêu tả cách biến các vật dụng hằng ngày như bút, ô hay kẹp thắt lưng thành vũ khí. Ông dạy cách tung cú đấm hiệu quả, nhấn mạnh đánh vào xương đòn là phương án nhanh nhất để khiến kẻ tấn công dừng lại. Ông Kayll nói: “Nếu bạn làm nứt nó, họ sẽ không nhào vào bạn nữa.”
Một cú đá mạnh vào đầu gối cũng rất hữu hiệu. Ông Harris trình diễn chậm rãi: “Nó rất tàn khốc. Xương bánh chè sẽ lệch hẳn sang phía bên kia.”
Buổi học kết thúc bằng lời nhắc trong sổ tay hướng dẫn: “Hãy nhớ, mạng sống của bạn đáng giá hơn mọi khoản tiền mã hóa.”
shared via nytimes,
