Khi kẻ lừa đảo biến máy ATM tiền mã hóa thành công cụ “hút tiền”
19/11/25
 |
| Những năm 2010, máy ATM tiền mã hóa bắt đầu xuất hiện ở các quán cà phê, cửa hàng tiện lợi và trạm xăng sau khi Bitcoin ra đời. Ảnh: Mario Tama |
Cơn bão lừa đảo mới từ những chiếc máy ATM tiền mã hóa
Mary Handeland, môi giới bất động sản tại Grafton, Wisconsin, gặp một người đàn ông trên ứng dụng hẹn hò năm ngoái. Ông ta tự xưng là Mike, kỹ sư cho một nhà thầu quốc phòng tại Texas. Sau hai tháng trò chuyện, Mike nói yêu bà rồi bắt đầu hỏi mượn tiền.
Theo hướng dẫn, bà phải nộp tiền mặt vào các máy gọi là ATM tiền mã hóa, thường nằm trong cửa hàng tiện lợi, trạm xăng hay tiệm thuốc lá. Trông giống ATM thông thường, nhưng các máy này chuyển đổi tiền mặt thành tiền mã hóa và gửi vào ví kỹ thuật số. Từ tháng 10 năm ngoái, trong 19 giao dịch, bà Handeland đã nạp 98.300 USD và toàn bộ biến mất cùng với “Mike”.
Bà nói: “Tôi không hiểu nổi chuyện gì đã xảy ra. Mọi thứ như một chiếc xoáy khiến mình bị thao túng hoàn toàn.”
Hệ thống ATM tiền mã hóa bùng nổ và trở thành điểm nóng tội phạm
Theo Bộ Tài chính Mỹ, hiện có hơn 28.000 máy ATM tiền mã hóa trên khắp nước Mỹ – nhiều gấp đôi số máy ATM của Wells Fargo. Các công ty vận hành như Bitcoin Depot, CoinFlip, Athena Bitcoin cho phép người dùng nộp tiền mặt, sau đó hệ thống chuyển đổi thành tiền mã hóa và gửi đến ví do người dùng cung cấp. Đổi lại, họ thu phí giao dịch.
Nhưng chính cơ chế đơn giản khiến loại máy này trở thành “mảnh đất màu mỡ” cho tội phạm. Năm ngoái, Trung tâm Khiếu nại Tội phạm Internet của FBI ghi nhận 11.000 vụ khiếu nại, tổng thiệt hại 246,7 triệu USD liên quan đến các máy này. Chỉ trong bảy tháng đầu năm nay, ước tính thiệt hại đã đạt 240 triệu USD.
Theo TRM Labs, từ năm 2024 đến nửa đầu 2025, các giao dịch bất chính liên quan đến ATM tiền mã hóa xuất hiện gấp 17 lần mức trung bình của toàn ngành tiền mã hóa.
Aidan Larkin, CEO Asset Reality, nhận định: “Đối với nạn nhân thiếu hiểu biết công nghệ, máy ATM tiền mã hóa là cách dễ nhất để bọn tội phạm hút tiền.”
Từ mục tiêu tiếp cận tài chính đến rủi ro ngoài tầm kiểm soát
Những máy này bắt đầu xuất hiện vào thập niên 2010, ngay sau khi Bitcoin ra đời. Bitcoin Depot – hiện là mạng lưới lớn nhất Bắc Mỹ – được sáng lập năm 2016 bởi Brandon Mintz, người tin rằng ATM tiền mã hóa sẽ giúp nhiều người tiếp cận tiền mã hóa dễ dàng hơn.
Năm 2023, Bitcoin Depot niêm yết qua SPAC và hiện vận hành hơn 9.000 máy, xử lý tổng cộng 3,3 tỷ USD kể từ khi thành lập. Nhưng khi tiền mặt được chuyển thành tiền mã hóa, dòng tiền đó có thể lập tức được rút ra khỏi phạm vi pháp lý Mỹ, khiến cơ quan điều tra gần như không thể truy vết.
Hậu quả là nạn nhân rất hiếm khi lấy lại được tiền.
Nhiều bang siết chặt kiểm soát
California, Illinois cùng hơn chục bang khác đã áp các quy định chặt hơn với loại máy này. California còn giới hạn giao dịch tối đa 1.000 USD/người/ngày, và trần phí 5 USD hoặc 15%, tùy mức nào lớn hơn.
Khi California thảo luận về quy định mới, Alexander Gammelgard – lúc đó là Chủ tịch Hiệp hội Cảnh sát trưởng California – cảnh báo: “Các máy này trao quyền cho tội phạm quốc tế lấy tiền từ cư dân California mà không qua ngân hàng hay tổ chức tài chính nào có thể hỗ trợ điều tra.”
Nhiều công ty vận hành khẳng định chỉ một phần nhỏ giao dịch liên quan đến lừa đảo. Bitcoin Depot cho biết tỷ lệ lừa đảo chỉ 2–3% tổng giao dịch. Byte Federal – vận hành hơn 1.200 máy – báo cáo tỷ lệ 1,2% từ giữa 2024 đến nửa đầu năm 2025. CEO Paul Tarantino nói họ chủ động gọi điện cho khách hàng trên 60 tuổi, ngăn được hơn 80% giao dịch đáng ngờ.
Các doanh nghiệp cũng dán cảnh báo lên máy, yêu cầu người dùng xác nhận ví thuộc sở hữu cá nhân, đồng thời hợp tác với cơ quan chức năng. Tuy vậy, Sung Choi – COO Coinme – thừa nhận: “Bọn tội phạm luôn đi trước một bước.”
Athena Bitcoin và CoinFlip cho rằng họ có trách nhiệm ngăn chặn gian lận nhưng không thể kiểm soát cách người dùng tự nguyện gửi tiền, giống như ngân hàng không thể chịu trách nhiệm khi khách hàng gửi tiền cho kẻ lừa đảo.
Những bi kịch cá nhân phía sau các giao dịch “vô danh”
Với những người bị yêu cầu nộp tiền qua ATM tiền mã hóa, hậu quả thường là thảm khốc.
Năm 2022, Connie Ruth Morris, y tá đã nghỉ hưu tại Amarillo, Texas, tham gia nhóm người hâm mộ của diễn viên kiêm ca sĩ Daniel Boaventura. Không lâu sau, một tài khoản tự xưng là chính Boaventura nhắn tin bày tỏ tình cảm. Người này nói yêu bà và đề nghị hỗ trợ tài chính để trả nợ và chuẩn bị mua nhà chung.
Trong khoảng sáu tháng, bà Morris đã gửi 300.000 USD qua ATM tiền mã hóa, kèm theo bốn chiếc iPhone và thẻ quà tặng.
Đến tháng 5/2023, bà thông báo cho chồng rằng bà sẽ rời bỏ ông để sống cùng “Boaventura”. Con trai bà nói bà đã bị lừa. Khi sự thật rõ ràng, số tiền tiết kiệm gia đình đã gần như cạn sạch. Bà Morris và chồng ly hôn sau đó.
Bà nói: “Tôi bị tẩy não đến mức mất hết cảm nhận về thực tế. Tôi từng là người hỗ trợ con cháu mình, giờ thì không thể nữa.”
Khoảng trống pháp lý và nguy cơ ngày càng lớn
Trong khi thị trường tiền mã hóa ngày càng mở rộng và giao dịch tại máy ATM tiền mã hóa tiếp tục tăng, rủi ro gian lận cũng leo thang. Các chuyên gia cảnh báo rằng nếu không có quy định đồng bộ trên toàn quốc, loại máy này sẽ tiếp tục là “điểm vào” lý tưởng cho các đường dây lừa đảo quốc tế.
Với đặc tính giao dịch tức thì, không thể đảo ngược và dễ dàng chuyển xuyên biên giới, ATM tiền mã hóa đang trở thành một trong những công cụ rửa tiền hiệu quả nhất trong thời đại tài sản số, đồng thời để lại những câu chuyện đau lòng cho những nạn nhân như Handeland hay Morris – những người chỉ mong tìm kiếm sự kết nối, nhưng lại rơi vào tay kẻ lừa đảo.
shared via nytimes,
