Nvidia trở thành công ty đại chúng đầu tiên cán mốc 4.000 tỷ USD: Câu chuyện về kẻ thắng thế trong kỷ nguyên AI
11/07/25
Chỉ trong hai năm, Nvidia đã làm được điều mà nhiều gã khổng lồ công nghệ cần hàng thập kỷ: tăng vốn hóa thị trường từ 1.000 tỷ USD lên 4.000 tỷ USD, vượt mặt Apple và Microsoft để chiếm lĩnh đỉnh cao của phố Wall.
Tăng tốc thần tốc: Từ 1.000 tỷ lên 4.000 tỷ USD trong chưa đầy hai năm
Nvidia chính thức trở thành tập đoàn đại chúng đầu tiên trên thế giới đạt mức định giá 4.000 tỷ USD, khi giá cổ phiếu chốt phiên ở mức hơn 164 USD. Thành tích này khiến Nvidia vượt mặt hàng loạt “ông lớn” công nghệ như Apple và Microsoft trong cuộc đua vốn hóa, trở thành biểu tượng cho làn sóng trí tuệ nhân tạo đang khuấy đảo giới đầu tư toàn cầu.
Sự trỗi dậy của Nvidia được đánh giá là một trong những cú tăng trưởng nhanh nhất lịch sử Phố Wall. Nếu các ông lớn như Broadcom vừa chạm mốc 1.000 tỷ USD nhờ cú hích từ AI, thì Amazon và Alphabet đã tận dụng cơ hội để vươn lên trên 2.000 tỷ USD. Trong khi đó, Apple và Microsoft từng thay nhau giữ vị trí số một với vốn hóa vượt 3.000 tỷ USD. Tuy nhiên, chỉ Nvidia là công ty đầu tiên bứt phá lên con số chưa từng có: 4.000 tỷ USD.
Cú đặt cược 10 năm vào GPU và vụ nổ mang tên ChatGPT
Thành công của Nvidia không phải do may mắn. Một thập kỷ trước, CEO Jensen Huang đã đưa ra quyết định đầy rủi ro: đặt cược vào tiềm năng của GPU – bộ xử lý đồ họa – trong việc xây dựng các hệ thống trí tuệ nhân tạo. Ông không chỉ đầu tư vào phần cứng mà còn đổ hàng tỷ USD vào phát triển phần mềm phục vụ cộng đồng lập trình viên AI.
Cú đặt cược đó đã "nở hoa" vào cuối năm 2022, khi OpenAI tung ra ChatGPT. Đây là bước ngoặt khiến các ông lớn công nghệ đua nhau rót hàng trăm triệu USD để giành giật nhân tài, đồng thời đầu tư hàng chục tỷ USD vào trung tâm dữ liệu – nơi tiêu tốn điện năng hơn cả một triệu hộ gia đình – nhằm đẩy nhanh cuộc đua AI.
Trong trận chiến đó, Nvidia đóng vai trò xương sống. Hãng đang kiểm soát hơn 80% thị phần chip chuyên dùng cho các hệ thống AI, trở thành nguồn cung không thể thay thế cho những Meta, Microsoft, Alphabet và Amazon. Riêng năm nay, bốn ông lớn này dự kiến chi tổng cộng 320 tỷ USD cho hạ tầng, phần lớn trong số đó đổ về Nvidia.
Câu chuyện về nhu cầu vượt quá cung được minh họa rõ nét qua lời kể của Larry Ellison, đồng sáng lập Oracle. Ông nhớ lại bữa tối sushi tại Palo Alto với Elon Musk, nơi cả hai đã “năn nỉ” Jensen Huang cấp thêm chip: “Làm ơn, lấy tiền của chúng tôi đi. Làm ơn. Chúng tôi cần anh nhận thêm tiền của chúng tôi.”
Bùng nổ lợi nhuận và sự trỗi dậy của Jensen Huang
Kết quả tài chính của Nvidia phản ánh rõ cơn khát AI Trong năm tài chính 2023, công ty ghi nhận lợi nhuận ròng 4,4 tỷ USD. Chỉ hai năm sau, con số này đã tăng vọt lên 73,88 tỷ USD. Vốn hóa thị trường cũng bùng nổ từ 330 tỷ USD (trước khi ChatGPT ra mắt) lên 3.300 tỷ USD vào mùa thu năm ngoái, và nay chính thức vượt ngưỡng 4.000 tỷ USD.
Sự trỗi dậy của Nvidia khiến người ta liên tưởng đến thời kỳ hoàng kim của các công ty viễn thông thời dot-com như Cisco hay Juniper Networks. Cisco từng tăng giá trị hơn 1.000 lần trong thập kỷ 1990 và từng trở thành công ty giá trị nhất thế giới. Tuy nhiên, các chuyên gia phân tích tin rằng Nvidia sẽ không đi theo vết xe đổ đó.
Theo Mark Lipacis, chuyên gia phân tích bán dẫn tại Evercore ISI, Nvidia hiện đang giữ vị thế tương tự Apple trong cuộc cách mạng smartphone: “Chiến thắng đã thuộc về Nvidia.” Ông dự đoán công ty này có thể chiếm tới 16% trọng số S&P 500, vượt xa mức đỉnh 7% của Apple.
CEO Jensen Huang, ở tuổi 62, trở thành huyền thoại trong giới công nghệ. Hơn 15.000 người từng chen chúc tại sân vận động hockey ở San Jose, California chỉ để nghe ông chia sẻ về tương lai của AI. Với 3,5% cổ phần tại Nvidia, tài sản cá nhân của ông hiện đã vượt 135 tỷ USD, theo dữ liệu từ S&P Capital IQ.
Những rủi ro phía trước: Cạnh tranh, pháp lý và địa chính trị
Dẫu vậy, việc giữ được đỉnh cao 4.000 tỷ USD là điều không hề dễ dàng. Trên thị trường, vẫn có nhiều tiếng nói nghi ngờ về tính bền vững của AI và liệu doanh nghiệp có thu được đủ lợi nhuận để bù đắp khoản đầu tư 1.000 tỷ USD vào công nghệ này hay không.
Bên cạnh đó, Nvidia đang đối mặt với làn sóng cạnh tranh ngày càng rõ rệt. Microsoft, Amazon, Alphabet và Meta đều đang phát triển chip AI nội bộ nhằm giảm phụ thuộc vào Nvidia. Trong khi đó, đối thủ truyền thống AMD cũng đang giành được thị phần nhờ các sản phẩm AI mới.
Không chỉ vậy, sức mạnh độc quyền của Nvidia đã khiến công ty lọt vào “tầm ngắm” của giới chức toàn cầu. Bộ Tư pháp Mỹ đang điều tra các thương vụ bán hàng và mua lại của hãng. Còn tại châu Âu, Trung Quốc, Anh và Hàn Quốc, giới chức đang rà soát cách Nvidia phân phối chip và cấu trúc gói phần mềm – phần cứng đi kèm.
Địa chính trị cũng là một thách thức lớn. Đầu năm nay, cổ phiếu Nvidia từng mất 17% giá trị – tương đương 600 tỷ USD – chỉ trong một ngày, sau khi công ty Trung Quốc DeepSeek tuyên bố có thể huấn luyện mô hình AI tiên tiến với số lượng chip Nvidia ít hơn nhiều so với tiêu chuẩn Mỹ. Dù sau đó thị trường bình ổn trở lại, vụ việc cũng cho thấy vị thế dẫn đầu đi kèm với sự mong manh nhất định.
shared via nytimes,
